logowanie

Dach płaski w systemie odwróconym - dach zielony

tagi tematyczne dach płaski dachy zielone
Dach zielony jest coraz częstszym rozwiązaniem stosowanym na dachu płaskim. Wymaga jednak układu warstw stosowanego w systemach dachów odwróconych. Dowiedz się jak zbudowany jest dach zielony.

Dach płaski w systemie odwróconym różni się od tradycyjnej konstrukcji, tym że izolacja termiczna umieszczona jest ponad warstwą izolacji przeciwwodnej. Taki układ powoduje, że warstwa hydroizolacyjna pracuje w stałej temperaturze, zbliżonej do temperatury panującej wewnątrz budynku, a warstwa termoizolacji stanowi jej dodatkową ochronę przed uszkodzeniami mechanicznymi oraz działaniem warunków atmosferycznych. W systemie odwróconym nie ma konieczności stosowania osobnej warstwy paroszczelnej zapobiegającej tworzeniu się pęcherzy pod hydroizolacją. Funkcję bariery paroszczelnej pełni sama izolacja przeciwwodna, której temperatura utrzymana jest powyżej temperatury punktu rosy, co eliminuje ryzyko kondensacji pary wodnej. Wyjątkiem są dachy płaskie o małej pojemności cieplnej, np. o konstrukcji metalowej, które mogą ulegać znacznemu ochłodzeniu w czasie długotrwałych opadów. Zjawisko to może wywołać kondensację pary na spodniej warstwie metalu. Aby temu zapobiec, wystarczy zapewnić minimalną wartość oporu cieplnego wynoszącą 0,15 (m2K)/W.

Dachy w systemie odwróconym mają dłuższy okres użytkowania, a ryzyko uszkodzenia jest mniejsze niż w przypadku tradycyjnych dachów płaskich. Prawidłowo zaprojektowany i wykonany dach w systemie odwróconym będzie spełniał swoje funkcje nawet przez 50 lat.

W zależności od konstrukcji budynku wyróżnia się dwa rodzaje dachów w systemie odwróconym: dachy ciężkie i lekkie. Dachy lekkie są w stanie przenieść jedynie minimalne obciążenie rzędu 25 kg/m2, co uniemożliwia zastosowanie warstwy dociążającej warstwę termoizolacji. W takich przypadkach należy zastosować przystosowane do tego celu płyty termoizolacyjne (np. ze specjalnymi zamkami), których montaż zapewnia odpowiednie przymocowanie do powierzchni dachu. Dachy ciężkie natomiast nie mają tego typu ograniczeń. Ich konstrukcja, w której warstwę nośną stanowi przeważnie płyta żelbetowa, jest w stanie przenieść obciążenia od warstwy dociążającej (np. warstwy żwiru o grubości 5–8 cm). Takie konstrukcje idealnie nadają się na dachy zielone. Standardowa budowa takiego dachu obejmuje:

• płytę dachową o odpowiednim spadku,

• warstwę izolacji przeciwwodnej,

• warstwę izolacji termicznej,

• dyfuzyjną warstwę rozdzielającą z geowłókniny,

• żwirową warstwę dociążającą o minimalnej grubości 5 cm.

Izolacja przeciwwodna
Chwilowe zanurzenie wywołane intensywnymi opadami deszczu nie stanowi problemu w przypadku prawidłowo zaprojektowanej i wykonanej warstwy hydroizolacyjnej. Od jej typu zależy minimalny spadek dachu, który zapewnia między innymi prawidłowe odwodnienie, które pozwala uniknąć długotrwałego zanurzenia konstrukcji w wodzie. Na dachach w systemie odwróconym nie zaleca się stosowania spadku zerowego. Minimalny spadek musi być zgodny z zaleceniami krajowych norm budowlanych dotyczących konstrukcji dachowych i  powinien wynosić 1,5–2%.
Jako izolację przeciwwodną na dachach w systemie odwróconym można stosować m.in. modyfikowane polimerami pokrycia bitumiczne na bazie tkaniny z włókien szklanych lub poliestru, jednowarstwowe folie polimerowe (PVC), folie z kauczuku etylenowo-propylenowego (EPDM) oraz masy asfaltowe.

Warstwa rozdzielająca
Warstwa rozdzielająca ma wiele funkcji w zależności od miejsca zastosowania. W przypadku izolacji przeciwwodnej wykonanej z materiału podatnego na uszkodzenia mechaniczne (np. z jednowarstwowej folii polimerowej) należy zastosować warstwę rozdzielającą, która zabezpieczy izolację przed uszkodzeniem przez szorstką płytę konstrukcyjną dachu. W niektórych przypadkach warstwa rozdzielająca wymagana jest również pomiędzy hydro- i termoizolacją, którą należy zastosować w przypadku materiałów mogących wejść ze sobą w reakcję (np. przenikanie plastyfikatorów pomiędzy folią PVC a pianką polistyrenową). Jako warstwy rozdzielające hydroizolację stosuje się najczęściej tkaniny lub geowłókniny z włókien szklanych lub poliestrowych.
Pomiędzy warstwą izolacji cieplnej i warstwą dociążającą zastosowanie warstwy rozdzielającej zapobiega wymywaniu kruszywa dociążającego pod izolację cieplną, a w konsekwencji uszkodzeniu izolacji przeciwwodnej.

Izolacja termiczna
W dachach wykonanych w systemie odwróconym izolacja termiczna narażona jest na działanie niekorzystnych czynników atmosferycznych oraz obciążenia mechaniczne. Dlatego stosowana izolacja cieplna powinna charakteryzować się:
• odpornością na absorpcję wody,
• odpornością na cykle zamarzania-odmarzania,
• możliwością przenoszenia obciążenia wywoływanego na powierzchni,
• niezmiennością formy i wymiarów w czasie.

Dach z dociążającą warstwą żwirową


Najłatwiejszym w realizacji rozwiązaniem dachu w systemie odwróconym jest układ warstw wykończony warstwą żwiru dociążającą termoizolację. Stosowany do tego celu płukany żwir, o wielkości ziaren 16/32 mm, musi tworzyć warstwę o grubości minimum 50 mm. Ze względu na działanie dodatkowych sił odrywających w strefach brzegowych dachu, konieczne jest zastosowanie dodatkowego dociążenia w postaci elementów blokujących, np. płyt chodnikowych. W przypadku takiego układu warstw należy zastosować rozdzielającą warstwę dyfuzyjną, np. w postaci geowłókniny polipropylenowej o małej nasiąkliwości, ułożoną bezpośrednio pod warstwą żwiru.

  • powieksz
     Dach odwrócony ze żwirową warstwą dociążającą
    Dach odwrócony ze żwirową warstwą dociążającą Fot.: SYNTHOS
  • powieksz
    Podstawowy układ warstw dachu odwróconego z dociążającą warstwą żwiru
    Podstawowy układ warstw dachu odwróconego z dociążającą warstwą żwiru Fot.: BAUDER

Dach zielony w systemie odwróconym


Dach zielony
o uprawie ekstensywnej lub intensywnej, wykonany w systemie dachu odwróconego, jest często spotykanym rozwiązaniem, które pozwala na odzyskanie terenów zielonych zajętych przez budynki. Poszczególne warstwy tego specyficznego rodzaju dachu odwróconego muszą spełniać dodatkowe wymogi.

Hydoizolacja powinna być odporna na przebicie korzeniami roślin, działanie grzybów leśnych i pleśni oraz substancji znajdujących się w warstwie wegetacyjnej. Najczęściej funkcję hydroizolacji pełnią:
• papy bitumiczne modyfikowane polimerami z wkładką z folii miedzianej lub z dodatkiem środków chemicznych powodujących odpychanie korzeni (tylko przy uprawach ekstensywnych),
• specjalne membrany z tworzyw sztucznych lub kauczuku, które zazwyczaj układa się luźno na podłożu; ich zakłady łączy się przez termozgrzewanie i klejenie lub z wykorzystaniem samowulkanizujących się pasów na krawędziach,
• modyfikowane polimerami, grubowarstwowe masy bitumiczne z przeznaczeniem do stosowania w systemach dachów zielonych; ich zaletą jest brak szwów łączeniowych i możliwość nakładania natryskowego; wymagają jednak nałożenia warstwy o odpowiedniej grubości (min. 5–6 mm) i zastosowania siatki wzmacniającej.
Nie wszystkie materiały hydroizolacyjne (nawet tego samego rodzaju) są odporne na oddziaływanie roślin, dlatego w niektórych przypadkach należy dodatkowo wykonać warstwę chroniącą przed przenikaniem korzeni. Do tego celu przeznaczone są specjalne papy z wkładką miedzianą lub przy zazielenieniu intensywnym – membrany z tworzyw sztucznych o gr. powyżej 8 mm.

Termoizolacja musi być odporna na substancje powstające podczas cykli wegetacyjnych roślin, nawozy i inne agresywne substancje oraz różnego rodzaju korozje biologiczne. W tak trudnych warunkach sprawdzają się płyty z polistyrenu ekstrudowanego XPS, można również stosować styropian (EPS) klasy 250 lub wyższej.

Warstwa drenująca oprócz zdolności odprowadzania wody, powinna mieć zdolność jej akumulacji i zapewniać niezbędną do wzrostu roślin ilość wilgoci. Warstwa ta powinna również zapewniać miejsce na wzrost korzeni. Jej grubość przeciętnie wynosi 6–10 cm w przypadku zazielenienia ekstensywnego i 10–30 cm w przypadku zazielenienia intensywnego. Do tego celu można zastosować warstwę drobnego żwiru rzecznego, keramzyt, specjalne płyty i maty kubełkowe lub włókniny strukturalne, które spełniają obie te funkcje.

Warstwa wegetacyjna zapewnia roślinom warunki do wzrostu i dlatego musi cechować się:
• zdolnością gromadzenia i przepuszczania wody,
• odpornością na ssące działanie wiatru,
• stabilnością struktury,
• zdolnością do zapewnienia roślinom niezbędnych do rozwoju składników mineralnych.
Jako warstwę wegetacyjną stosuje się m.in. gotowe kompozyty w postaci specjalnych mat lub płyt, mieszaniny humusu z odpowiednimi materiałami pochodzenia mineralnego. Grubość tej warstwy może się wahać w zakresie 8–15 cm w przypadku upraw ekstensywnych, a w przypadku upraw intensywnych – od 35 cm (roślinność niska) do ponad 2 m (roślinność wysoka).

Warstwa filtracyjna stosowana jest pomiędzy warstwą wegetacyjną a drenującą (może być jej częścią). Jej zadaniem jest zapobieganie wypłukiwaniu drobnych cząstek z warstwy wegetacyjnej i zamulaniu warstwy drenującej. Jednocześnie musi zapewniać prawidłowy przepływ wody pomiędzy warstwami. Dobrze w tej funkcji spełnia się biologicznie i chemicznie obojętna geowłóknina o gramaturze rzędu 150–200 g/m2.

Artykuł ukazał się w roczniku „Informator Budowlany-murator” 2012

  • powieksz
     Dach zielony z zazielenieniem ekstensywnym
    Dach zielony z zazielenieniem ekstensywnym Fot.: BAUDER
  • powieksz
    Przykładowy układ warstw dachu zielonego w systemie odwróconym
    Przykładowy układ warstw dachu zielonego w systemie odwróconym Fot.: BAUDER

Partnerzy serwisu

To dzięki tym firmom możemy realizować Wasze potrzeby i zainteresowania

border_left border_right