logowanie

Lakiery i lakierobejce: rodzaje, zastosowanie, wybór

Zakup lakieru zależy głównie od celu, dla jakiego ma być przeznaczony - czy do dekoracji, czy do ochrony - oraz rodzajem materiału, na jaki ma być nanoszony. Zanim zdecydujemy się na zakup warto tym produktom przyjrzeć się nieco bliżej.

Spośród dostępnej, szerokiej gamy produktów trudno wybrać ten właściwy lakier. Pomocny będzie podział na podstawowe rodzaje lakierów. Zaliczamy do nich:

Lakiery rozpuszczalnikowe

Bardzo twarde, odporne na zadrapania, uszkodzenia, działania detergentów i wilgoć. Głównym składnikiem tych lakierów jest rozpuszczalnik charakteryzujący się intensywnym zapachem, wydzielającym się w sposób szczególny podczas wysychania powierzchni. Wśród lakierów rozpuszczalnikowych wyróżniamy:

  • lakiery olejno-żywiczne – ich główną cechą jest odporność na działanie czynników atmosferycznych, wysoka elastyczność, jednakże niska odporność na ścieranie. Najczęściej pokrywa się nimi podłogi na legarach bądź te z zastosowanym ogrzewaniem podłogowym, aczkolwiek w pomieszczeniach mniej użytkowanych. Ponadto można nimi pokrywać okna, drzwi, a także boazerie.
  • lakiery poliuretanowe – są to jedne z najlepszych lakierów, mogą być jedno- lub dwuskładnikowe. Pierwsze z nich do utwardzenia wykorzystują wilgoć zawartą w powietrzu. Drugie natomiast mają dwuetapowy proces schnięcia – najpierw następuje wyparowanie rozpuszczalnika, potem zaś wiązanie utwardzaczem (proces schnięcia chemicznego). Lakiery poliuretanowe są elastyczne, a ponadto odporne na wilgoć. Dwuskładnikowe są zdecydowanie trwalsze, jednakże są bardziej toksyczne i mają długi okres karencji (czas od malowania do bezpiecznego użytkowania).
  • lakiery chemoutwardzalne – są to lakiery dwuskładnikowe, charakteryzują się dużą trwałością i odpornością na ścieranie. Poza tym są niewrażliwe na wilgoć, jednakże podobnie jak poliuretanowe są toksyczne i mają długi okres karencji.
  • lakiery nitrocelulozowe – są nieodporne na wilgoć, dlatego stosuje się je głównie w wewnątrz domów i mieszkań. Są stosunkowo twarde, o gładkiej, przeźroczystej powierzchni.
  • lakiery spirytusowe – charakteryzują się krótkim okresem schnięcia, jednakże nie są odporne na uszkodzenia mechaniczne i działanie czynników atmosferycznych. Nadają się do lakierowania zabawek i różnych drewnianych elementów we wnętrzach. Do lakierów spirytusowych należy politura, którą stosuje się do renowacji mebli. Politura daje twardą powłokę o charakterystycznym połysku.
  • lakiery uretanowe – cechują się niską odpornością na ścieranie, jednakże ze względu na dobrą elastyczność polecane są do podłóg drewnianych, ponieważ nie sklejają brzegów lamelek, pozwalając podłodze „pracować”.
  • lakiery alkidowe – ich główną cechą jest krótki czas schnięcia, natomiast są raczej nieodporne na uszkodzenia mechaniczne.
  • lakiery uretanowo-alkidowe – są zdecydowanie bardziej odporne na ścieranie i uszkodzenia mechaniczne niż lakiery uretanowe. Podobnie jak one dobrze współpracują z rozszerzającą się i kurcząca podłogą drewnianą.
  • lakiery poliuretanowo-akrylowe – ich właściwości są zależne od stopnia nasycenia jednego i drugiego składnika. Jeśli przeważa ilość poliuretanu wówczas lakier jest twardszy, natomiast te z przewagą akrylu łatwo się rozprowadzają, jednak są mniej odporne na uszkodzenia mechaniczne i ścieranie.
  • lakiery ftalowe – mają krótki czas schnięcia (8–16 h), są odporne na działanie promieni słonecznych i czynników atmosferycznych. Maluje się nimi w celu uwydatnienia słojów drewna, a także dla nadania połysku przedmiotom pokrytych emaliami.

Lakiery wodne

W przypadku tych lakierów rozcieńczalnikiem jest woda. Za elastyczność lakieru odpowiada ester metylowy, zaś za obniżenie napięcia powierzchniowego, a także właściwe wymieszanie komponentów – substancja powierzchniowo czynna (sufraktant). Lakiery wodne mogą być bezbarwne lub z dodatkiem barwnika. Ze względu na rodzaj spoiwa można wyróżnić:

  • lakiery akrylowe – lakiery te są przeźroczyste i nie zmieniają koloru drewna. Charakteryzuje je niska odporność na urazy mechaniczne i ścieranie, dlatego nie powinny być stosowane w miejscach o dużym natężeniu ruchu, ewentualnie należy je często odnawiać. Nie emitują toksyn, dlatego z pomieszczeń, w których się je stosuje można od razu korzystać.
  • lakiery poliuretanowe – są bardzo odporne na uszkodzenia mechaniczne i ścieranie. Ze względu na dużą niewrażliwość na wilgoć i zmiany temperatury dobrze współpracują z ogrzewaniem podłogowym, a także sprawdzają się w pomieszczeniach zawilgoconych. Podobnie jak poliuretanowe lakiery rozpuszczalnikowe mogą być jedno- i dwuskładnikowe. Zawarty w dwuskładnikowych lakierach utwardzacz nadaje im większej trwałości.
  • lakiery poliuretanowo-akrylowe – właściwości tych lakierów zależą od proporcji użytych komponentów, zasadniczo jednak charakteryzują się pośrednimi cechami specyficznymi dla obydwu składników. Więcej poliuretanu oznacza lepszą twardość.

Ważne właściwości lakierów

Wybierając lakier powinniśmy zwrócić uwagę na kilka istotnych czynników, które będą determinowały naszą pracę z tym produktem:

  • Okres karencji – to czas od położenia lakieru do momentu bezpiecznego użytkowania, czyli czasu kiedy nie wydzielają się już szkodliwe opary i nieprzyjemny zapach.
  • Pyłosuchość – to czas schnięcia do chwili, w której do pomalowanej lakierem powierzchni nie przyklejają się pyłki.
  • Nakładanie kolejnej warstwy – informuje, po jakim czasie od nałożenia pierwszej warstwy lakieru można nałożyć kolejną.
  • Ostrożne użytkowanie – informuje, po jakim czasie od nałożenia lakieru można w ostrożny sposób eksploatować pomalowaną powierzchnię.
  • Pełne użytkowanie – to czas po jakim, od nałożenia lakieru, można w pełni użytkować pomieszczenie i ustawiać w nim meble.
  • Wydajność – oznacza ile m2 powierzchni pomalujemy zużywając 1 dm3 lakieru.
  • Temperatura nakładania – określa temperaturę, jaka jest najodpowiedniejsza do nakładania danego lakieru.
  • Krotność malowania – mówi o tym, ile razy należy pokryć powierzchnię lakierem, by uzyskać właściwy efekt.
  • Całkowita odporność chemiczna – parametr ten określa czas, po jakim można pielęgnować podłogę za pomocą środków chemicznych.
  • Okres przydatności – decyduje o tym, ile czasu lakier będzie utrzymywał gotowość do użycia.

Na co zwrócić uwagę podczas wyboru lakieru?

  • Przede wszystkim powinniśmy zwrócić uwagę na rodzaj podłoża, na jakim można dany lakier stosować, ponieważ nie wszystkie lakiery w taki sam sposób pokryją różne gatunki drewna. Do impregnacji drewna z drzew iglastych zalecane są lakiery uretanowe, alkidowe i uretanowo-alkidowe. Do drzew liściastych poleca się uretanowe, uretanowo-alkidowe oraz poliuretanowe. Nieco bardziej wymagające jest  drewno egzotyczne, którego niektóre odmiany (np. lapacho, iroko) zawierają inhibitory utrudniające wnikanie utwardzaczy zawartych w lakierze. Z tego powodu takie gatunki drewna należy pokryć specjalnym podkładem, aby nie zmieniły swojego koloru, natomiast dobór do nich lakieru zależny jest od wskazań producentów.
  • Istotny jest także rodzaj powierzchni, do jakiej chcemy dany lakier zastosować. Do miejsc nieco bardziej wilgotnych, takich jak łazienki lub kuchnie poleca się lakiery poliuretanowe, uretanowe i uretanowe-alkidowe. Pomieszczenia intensywnie eksploatowane (korytarze, schody) można pokryć lakierami chemoutwardzalnymi lub poliuretanowymi (wodnymi lub rozpuszczalnikowymi). Do pokojów dziecięcych z kolei stosuje się lakiery akrylowe lub wodne, gdyż nie wydzielają drażniącego zapachu. Ewentualnie można zastosować rozpuszczalnikowe lakiery poliuretanowe, w których proces uwalniania się szkodliwych oparów ma miejsce jedynie podczas lakierowania. Do malowania mebli oraz drzwi i okien nadają się wodne lakiery poliuretanowe, akrylowe, uretanowo-akrylowe, alkidowo-uretanowe.
  • Nie możemy zapomnieć o zwróceniu uwagi na kolor lakieru – czy jest kryjący czy transparentny, ponieważ pominięcie tej informacji może skutkować niechcianą zmianą barwy podłogi czy innego malowanego elementu.
  • Ważnym elementem jest także rodzaj powłoki, jaki otrzymamy po malowaniu – błyszczący, matowy, półmatowy lub satynowy. Jej nieodpowiedni rodzaj może źle komponować się z zaprojektowanym przez nas wystrojem wnętrza.
  • Istotnym parametrem jest  odporność na ścieranie, który decyduje o trwałości polakierowanych powierzchni, warunkując częstotliwość ich odnawiania.
  • Ważne! Lakiery powinny legitymować się certyfikatem SDS (Safety Data Sheet) wystawianym przez producenta. Ponadto powinny być zgodne z Ustawą o ogólnym bezpieczeństwie produktów z 12 grudnia 2003 roku.

Źródło: redakcja

Partnerzy serwisu

To dzięki tym firmom możemy realizować Wasze potrzeby i zainteresowania

border_left border_right